Από όλα τα άρθρα της χρονιάς εκείνο που με δυσκολεύει περισσότερο είναι το άρθρο του Μαΐου. Ζω την κάθε στιγμή μου σαν ινσταγκραμικό βιντεάκι που σατιρίζει την κατάσταση των εκπαιδευτικών όπου γης αυτή την περίοδο.
Δεν ξέρω αν είναι πιο ευάλωτη η δική μου ψυχοσύνθεση ή των μαθητών μου. Είμαι ανά πάσα στιγμή έτοιμη να περπατήσω στο κόκκινο χαλί επειδή κάποιο παιδί έκανε μια παρατήρηση η οποία μου δείχνει πως «κράτησε» κάτι που κάναμε μήνες πριν. Εξίσου έτοιμη είμαι να καταρρεύσω μπροστά σε μία ακόμη αιφνίδια αλλαγή του προγράμματος, να βάλω τα κλάματα θιγμένη επειδή μια συνάδελφος μου είπε κάτι που παλιότερα θα προσπερνούσα ή να οδηγήσω δρεπανηφόρο άρμα εναντίον εκείνου του συγκεκριμένου γονιού που μου κάνει τη ζωή δύσκολη…
Όλα τα συναισθήματα μοιάζουν μεγεθυμένα από έναν εσωτερικό μεγεθυντικό φακό.
Εδώ και ώρα κλωσάω μια λευκή σελίδα μήπως και ξετυλιχτεί καμιά κλωστούλα από το κουβάρι που έχω μέσα στο κεφάλι μου. Ταυτόχρονα περιμένω να ξεκινήσει το διαδικτυακό σεμινάριο του Φώτη Δούσου και της Θεοδώρας Κατσιφή με θέμα τη δημιουργική γραφή. Τι ειρωνεία! Μέσα σε όλα αυτά προσπαθώ να καταπολεμήσω μια πολύ έντονη παρόρμηση να τα παρατήσω όλα και να τελειώσω τη «Σκυλούπολη» της Κάθριν Απλγκέιτ και της Τζένιφερ Τσολντένκο. Πόσο διαφορετικά να νιώθει άραγε ένας μαθητής μου που ατενίζει τη φωτοτυπία του για την επόμενη μέρα;
Θα γράψω αυτό το άρθρο τελικά προσπαθώντας να τακτοποιήσω τις σκόρπιες σκέψεις που περνούν από το υπερφορτωμένο μυαλό μου, σαν σημειώσεις σε προσωπικό σημειωματάριο.
Αυτό που με βασανίζει περισσότερο στο τέλος της χρονιάς δεν είναι αν έβγαλα την ύλη, αλλά πόσα βιβλία δεν πρόλαβα να διαβάσω με τα παιδιά μου. Στο ξεκίνημα της σχολικής χρονιάς δεν είναι πάντα εύκολο να επιλέξεις το κατάλληλο βιβλίο, αυτό που ελπίζεις πως θα ενθουσιάσει, αν όχι πως θα καθηλώσει τους μαθητές σου. Με τον καιρό όμως, όταν έχεις καταλάβει καλύτερα το αναγνωστικό προφίλ της τάξης σου, ενώ συνεχίζεις να το χτίζεις μαζί της, κάθε βιβλίο βρίσκει τον στόχο του. Η σκαλωσιά πάνω στην οποία πατάς είναι οι κοινοί κώδικες που έχουν φτιαχτεί μέσα από τα βιβλία, μια σχεδόν μυστική γλώσσα ανάμεσα σ’ εσένα και τα παιδιά. Μέσα της χωρούν συναισθήματα και σκέψεις, ιδέες και εμπειρίες, σημαντικά γεγονότα αλλά και μικρές ασήμαντες, καθημερινές στιγμές. Και βέβαια, λεξιλόγιο.
Όταν βρέθηκε φίλη και συνάδελφος στην τάξη μου και άκουσε ένα οχτάχρονο παιδί να μοιράζεται στην ομάδα πως ένιωσε ματαίωση, αισθάνθηκε αμηχανία και με ρώτησε αν όντως γνωρίζει τι σημαίνει η λέξη. Στην πραγματικότητα όλα τα παιδιά ξέρουν. Πρώτα προσέγγισαν την έννοια μέσα από τις ιστορίες των ηρώων των βιβλίων που διάβασαν κι έπειτα αναγνώρισαν τις περιπτώσεις που την ένιωσαν τα ίδια.
Κάτι ακόμη που με δυσκολεύει κάθε χρόνο, είναι η ανάγκη να νιώσω πως όσα έκανα είχαν αποτέλεσμα. Έχω αποδεχτεί πια πως κάνω το καλύτερο που μπορώ, αλλά είναι πολύ δύσκολο να κλείσω την πόρτα στο σκουλήκι της αμφιβολίας: το καλύτερο που μπορώ είναι αρκετό;
Την απάντηση σ’ αυτό φέτος την πήρα από ένα από τα παιδιά μου. Δε θα γράψω το όνομά του, γιατί ξέρω πως δεν θα του άρεσε. Μπορώ όμως να μοιραστώ την ιστορία του, γιατί είναι η ιστορία πολλών παιδιών όπως αυτός. Είναι ένα πανέξυπνο, υπέροχο παιδί με απίστευτη ενσυναίσθηση που, ενώ είχε ιδιαίτερη άνεση στα μαθηματικά, τον δυσκόλευε αφάνταστα η ανάγνωση και η γραφή. Ένιωθε «σαν κάποιος να του έπαιρνε τα γράμματα από το κεφάλι, ενώ ήταν σίγουρος πως τα είχε βάλει μέσα κι άλλοτε πως πετούσαν και δεν μπορούσε να τα πιάσει». Ήταν αρνητικός σε ό,τι αφορούσε την ανάγνωση αφού είχε ματαιωθεί πολλές φορές κι ένιωθε πως δε θα τα καταφέρει ποτέ να διαβάσει μόνος του.
Δώσαμε αγώνα πολλοί άνθρωποι γι’ αυτό το παιδί: τόσο οι δάσκαλοι όσο και οι γονείς του. Τον μεγαλύτερο αγώνα όμως τον έδωσε μόνος του απέναντι σε δυο μεγάλους εχθρούς, τον φόβο και τη μαθησιακή του δυσκολία. Χθες μόλις κατάφερε, στο τέλος της Δευτέρας Τάξης να διαβάσει μεγαλόφωνα το πρώτο του βιβλίο «Το ψάρι της Χαράς» από την εξαιρετικά βοηθητική σειρά του Μεταίχμιου για τα παιδιά που κάνουν τα πρώτα τους βήματα στην ανάγνωση «Διαβάζοντας με την Χαρά και τον Θάνο».
Διάβαζε και ξαναδιάβαζε το βιβλίο στους συμμαθητές του και δεν το πίστευε ούτε ο ίδιος. Κι εκείνοι, με τον ίδιο πάντα ενθουσιασμό, τον χειροκροτούσαν και του έδειχναν τον θαυμασμό τους. Δεν μπορώ να φανταστώ με τι μπορεί να συγκριθεί αυτή η χαρά. Με τι να μοιάζει η στιγμή που δάμασες είκοσι τέσσερα άγρια άλογα και μπορείς να τα οδηγήσεις όπου θέλεις;
Αυτή τη νίκη θα κρατήσω για το κλείσιμο του άρθρου και της χρονιάς. Γιατί όσο βλέπω τα παιδιά να χειροκροτούν τη γέννηση ενός νέου αναγνώστη, ξέρω πως η σκαλωσιά μας αντέχει. Έτσι θα έρχεται πάντα ο Μάιος κι έτσι θα φεύγει, με τρικλοποδιές και με δώρα…
