Συγγραφέας-εικονογράφος: Λουίσα Βέρα
Μετάφραση: Ιωάννα Καπετάνου
Εκδόσεις: Μεταίχμιο
Χρονιά έκδοσης: 2026
Ηλικίες: 5+
Το βιβλίο μας αφηγείται τη βόλτα ενός μπαμπά με το παιδί του σε ένα μουσείο μοντέρνας τέχνης και γίνεται η αφορμή να κατανοήσουμε τι είναι τελικά αυτή η «μοντέρνα τέχνη» που συχνά φαντάζει δύσκολη, περίεργη ή ακόμα και απόμακρη. Η Βέρα μετατρέπει την ιστορία της σε ένα παιχνίδι εξερεύνησης μέσα σε ένα φανταστικό μουσείο που όλα μας θα θέλαμε να είχαμε επισκεφτεί ως παιδιά. Με μια πολύχρωμη και ζωντανή εικονογράφηση και αφήγηση που την ακολουθεί, τα παιδιά έρχονται σε επαφή με τα βασικά καλλιτεχνικά ρεύματα της μοντέρνας τέχνης – από τον ιμπρεσιονισμό μέχρι τον κυβισμό και την pop art – μέσα από παραλλαγές διάσημων έργων και χαρακτηριστικά στοιχεία των δημιουργών τους.
Καθώς οι πίνακες ζωντανεύουν και “μιλούν” στον πρωταγωνιστή, τα παιδιά μέσα από την ξενάγηση “εισβάλουν” μέσα στα έργα και καταφέρνουν να βιώσουν την τέχνη με αρκετά άμεσο τρόπο. Ο ρόλος της εικονογράφησης είναι καθοριστικός στην ιστορία, καθώς πανω στην παρουσίαση των έργων βασίζεται όλη η επεξήγηση των ρευμάτων τέχνης. Με αυτόν τον τρόπο η έννοια της μοντέρνας τέχνης γίνεται πιο προσιτή και τα παιδια αντιλαμβάνονται πως δεν είναι απαραίτητο να περιορίζεται στην πιστή απεικόνιση της πραγματικότητας, αλλά μπορεί να αποτυπωθεί με έναν πιο ελεύθερο τρόπο έκφρασης και ερμηνείας.
Ενδεχομένως θα μπορούσε να υπάρχει μια πιο σαφής και ξεκάθαρη αντιστοίχιση των έργων με τους καλλιτέχνες, ώστε να διευκολύνονται περισσότερο οι μικροί αναγνώστες (ή και οι ενήλικες) που δεν είναι εξοικειωμένοι με την αναγνώρισή τους. Συνολικά ‘ομως πρόκειται για μια αρκετά κατατοπιστική πρώτη επαφή με τον κόσμο της μοντέρνας τέχνης, μετατρέποντας το μουσείο από έναν «σοβαρό» χώρο σε ένα περιβάλλον ανακάλυψης και χαράς, καλλιεργώντας την περιέργεια και την αγάπη για την τέχνη, ενώ ταυτόχρονα μπορεί να λειτουργήσει ως αφορμή για συζητήσεις και επισκέψεις σε πραγματικούς χώρους τέχνης. Η ανάγνωση μπορεί να εμπλουτιστεί μέσα από την αναζήτηση των αυθεντικών έργων ή σύντομες πληροφορίες για τους καλλιτέχνες και τις καλλιτέχνιδες, βοηθώντας τα παιδιά να συνδέσουν τη φαντασιακή εμπειρία του βιβλίου με τον πραγματικό κόσμο της τέχνης.
Τέλος αξίζει να σταθούμε και στη σημασία της προσβασιμότητας των μουσείων για τα παιδιά: οι χώροι τέχνης – σε οποιαδήποτε μορφή της – δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως αποστειρωμένοι χώροι που απευθύνονται αποκλειστικά σε ενήλικα άτομα, αλλά ως ανοιχτά περιβάλλοντα μάθησης και εμπειρίας για όλους. Στην ελληνική πραγματικότητα, παραμένουμε σχετικά πίσω σε αυτή το κομμάτι, καθώς οι πρακτικές που ενθαρρύνουν τη βιωματική συμμετοχή των παιδιών είναι ακόμη περιορισμένες και συνήθως γίνεται στο πλαίσιο σχολικής ξενάγησης. Κι όμως, η εξοικείωση με την τέχνη από μικρή ηλικία είναι καθοριστική καθώς όταν τα παιδιά αισθανθούν ότι οι χώροι αυτοί τα καλωσορίζουν θα μπορέσουν να αναπτύξουν μια ουσιαστική, διαρκή σχέση και σύνδεση με αυτή.
Με αφορμή την ανάγνωση του βιβλίου, αξίζει να παρακολουθήσετε την σειρά Once Upon an Artwork που βασίζεται σε έργα του MoMA και φέρνει την τέχνη πιο κοντά στα παιδιά, μέσα από ιστορίες που αφηγούνται τα ίδια και ζωντανεύουν μέσα από animation καλλιτεχνών ή να περιηγηθείτε στην ψηφιακή πλατφόρμα Tate Kids που έχει δημιουργήσει η Tate Gallery του Λονδίνου, στην οποία παιδιά διαφόρων ηλικιών μέσα από παιχνίδια, διαδραστικές δραστηριότητες και απλουστευμένες επεξηγήσεις έργων και καλλιτεχνών γνωρίζουν καλλιτέχνες, καλλιτεχνικά ρεύματα και περιηγούνται στον κοσμο της τέχνης.
